Η Καλαμάτα γιορτάζει την ιστορία της


Κάθε χρόνο στις 23 Μαρτίου γίνεται η αναπαράσταση της απελευθέρωσης της πόλης της Καλαμάτας από τους οπλαρχηγούς κατά το επαναστατικό έτος του 1821.  Μια τεράστια κινητοποίηση συλλόγων, φορέων, καλλιτεχνικών ομάδων της πόλης συντονίζονται από τον δραστήριο πολιτιστικό φορέα του Δήμου με στόχο παιδιά και μεγάλοι να γιορτάσουν την ιστορική μνήμη της πόλης τους. 

 


Φέτος την ευθύνη του όλου δρώμενου που εκτός από την πολιτική και στρατιωτική ηγεσία παρακολούθησε και η Πρόεδρος της Δημοκρατίας, είχε η “Τέχνης Πολιτεία” με το τεράστιο έργο στην τέχνη και τον εθελοντισμό.  Αποτέλεσε τιμή μου η ανάθεση σχεδιασμού της τριπλής εξέδρας  που φιλοξένησε το δρώμενο.

 


Στο υπερυψωμένο τμήμα της κατασκευής, κάτω από το ιστίο ακούστηκε ο Ακάθιστος ύμνος. Στο κέντρο έγινε το δρώμενο της ορκωμοσίας των οπλαρχηγών και δεξιά παρατάχθηκε η ξακουστή ομάδα κρουστών του Κούρτη, που συμμετείχε στους Ολυμπιακούς αγώνες της Αθήνας. Η σημειολογία του εικαστικού απλή, δωρική σαν τον πολιτισμό μας. Μια τομή στην διαχρονικά που δεν περιλαμβάνει τίποτε λιγότερο από κυκλώπεια τείχη, θεμελιώσεις της άγνωστης ιστορίας μας, μαζί με την θάλασσα της Μεσογείου, που κράτησε γύρω της το άνθος των πολιτισμών. Πάνω από την κατασκευή κυμάτιζε ένα ιστίο, η ανθρώπινη Ανάγκη, που μας ταξιδεύει σε δύσκολες και σπουδαίες εποχές της ιστορίας μας.

Αν θέλει να επιβιώσει στον χρόνο μια κοινωνία, οφείλει να έχει ιστορική μνήμη και συλλογικό ήθος. Ο σεβασμός των άλλων λαών προϋποθέτει σεβασμό στην ιστορία που γέννησε την γλώσσα κάθε πολίτη. Δύσκολες έννοιες για εγωκεντρικές αρνήσεις ατόμων που στερούνται παιδείας, πλην όμως απαραίτητες για να υπάρξει μέλλον και γι αυτούς… 

Κ.Ζ

 


 

 

 

Ήρθα αργά να πω τα νέα.

 

 

Θέλω να σας γράψω για την αίσθηση που ένιωσα πριν λίγες ημέρες, επισκεπτόμενος μια πολύ παλιά χωμάτινη αυλή στην Αθήνα, που μέσα της μοιράστηκαν γενιές ανθρώπων τη ζωή.  Η οικογενειακή επιχείρηση της αυλής στα παμπάλαια πλίθινα ντουβάρια της κρατούσε συγγενείς τριγύρω, σε σπίτια  ξεχασμένα στο χρόνο της ιστορίας.    Πήγα με τη λαχτάρα να συναντήσω τον χαμογελαστό ξυλουργό που κάποτε είχα συνεργαστεί μαζί του φτιάχνοντας ένα σκηνικό θεάτρου.  Θυμάμαι καθώς ήμουν συνηθισμένος στον πολιτισμό των μαστόρων του παρελθόντος, πως είχαμε τότε μοιραστεί πέρα από τα καφεδάκια, κρύες μπύρες αλλά και μεζεδάκια πάνω στα ξύλα σε διαλείμματα της δουλειάς με φίλους  που μας επισκέπτονταν. Θυμάμαι πως στα γύρω οικήματα έμεναν συγγενείς του. Η μάνα του στο παλιό σπίτι με το κατώγι, δίπλα στην χωρίς πόρτα είσοδο της αυλής. Μια θειά του έμενε στο βάθος της μακρόστενης αυλής, σε ένα άλλο παμπάλαιο σπίτι. Εκείνη η θεία, είχε φέρει ωραίο γλυκό στην μικρή μου τότε κόρη, κρατώντας το σε ένα πιάτο μπροστά από το χαμόγελό της. Τώρα που πήγαινα, πίστευα πως θα βρω τον μάστορα που είχα γνωρίσει  και κάποιους από τους ενοίκους της παλιάς αυλής.  Έψαχνα στο νου μου να  βρω τον τρόπο να  του πω ότι μετά από τόσα χρόνια που είχαν περάσει, η άχρονη αυλή που ζούσαν είχε μείνει ζωντανή στην μνήμη μου  και πως είχα αποφασίσει να μείνει για πάντα ζωντανή όσα χρόνια κι αν περάσουν μέσα από την τέχνη της γραφής.  

Αντί αυτού βρήκα μια αυλή εγκαταλελειμμένη, το υπόστεγο ρημάδι, το ξυλουργείο γεμάτο σκουπίδια σε τοίχους έτοιμους να σωριαστούν και τα σπίτια γύρω έρημα από την ανθρώπινη ζεστασιά.  Σήκωσα το κινητό μου τηλέφωνο και τράβηξα μερικές φωτογραφίες στο νεκρό από ζωή τοπίο.  Στην αυλή ήταν μερικά αυτοκίνητα παρκαρισμένα από γειτονικές επιχειρήσεις. Είμαι σίγουρος πως οι οδηγοί θα χαίρονταν για την αναβάθμιση της περιοχής, αν μια μπουλντόζα τα έριχνε όλα και έκανε περισσότερο χώρο για πάρκινγκ .

Σημασία έχει πως δεν βρήκα τον ξυλουργό. Ήθελα να του πω πως μαζί με την Λαψάτη κατορθώσαμε η αυλή και το ξυλουργείο του να γίνουν βιβλίο και πριν  φτάσει στο στάδιο της διόρθωσης για έκδοση, μετατράπηκε σε τηλεοπτικό σενάριο. Τα λόγια του έργου μαζί με την αυλή,  νοιώθαμε πως ήθελαν και  μας πίεζαν να γίνουν πιο γρήγορα από το βιβλίο εικόνα. Ήθελα να του πω πως το σπίτι που γεννήθηκε θα το διαβάσουν και θα το δουν πάρα πολλοί, έστω κι αν η ιστορία που δημιουργήσαμε δεν είναι η ζωή του. Ήθελα να ξέρει πως οι αξίες μαζί με τις αδυναμίες που έχουμε όλοι οι άνθρωποι,  ήταν καλά κρυμμένες στα λόγια που διαλέξαμε να μπουν στο χαρτί.  Θέλαμε να κάνουμε την αυλή του σπιτιού του ξακουστή  βάζοντας μέσα της τα χιλιάδες χρόνια της ιστορίας μας. Το καταφέραμε.

Αυτή ήταν η αίσθησή μου για τον θάνατο της ζωής που αντίκρισα στην αυλή,  ενώ πήγαινα τα μαντάτα πως μέσα από την τέχνη θα την κάνουμε να ζήσει.  Ήρθα αργά, ή όλα έγιναν έτσι όπως έπρεπε να γίνουν; Κανείς δεν θα μπορέσει να μου απαντήσει όσο αναπνέει...

Κλείνοντας θα ήθελα να ζητήσω συγνώμη για την αδυναμία μου να αναφέρω περισσότερα, σ’ αυτόν τον δημόσιο λόγο μου, για την νέα συν δημιουργία μας με την Λαψάτη. Το μόνο που μπορώ να μοιραστώ, κλέβοντας μια παράγραφο από το εισηγητικό σημείωμα κατάθεσης της τηλεοπτικής πρότασης είναι η ακόλουθη:

… Ας μη γελιόμαστε, έτσι ακριβώς είναι και η κοινωνία μας. Είμαστε μια εγωκεντρική παραβατική αγέλη ατομικών συμφερόντων, που στο τέλος κατορθώνουμε να πείσουμε τους εαυτούς μας πως είμαστε μια συγκροτημένη κοινωνία με αρχές και όραμα.  

Ο Βάρναλης είχε γράψει κάποτε πως  η κοροϊδία είναι η γελούμενη όψη της αλήθειας.  Πιστοί σε αυτή τη διαπίστωση του ποιητή ξετυλίγουμε στη συνέχεια τον μύθο της τηλεοπτικής σειράς «------------», και ευελπιστούμε να σας πείσει πως θα αγαπηθεί από τους τηλεθεατές γιατί πολύ απλά εμείς οι άνθρωποι αγαπάμε τις καταστάσεις και τα πρόσωπα που ως οικεία μάς μοιάζουν.

Κ.Ζ

Ο ποιητής Αντώνης Ρηγόπουλος στις Άγριες Μέλισσες

 

 


 

Η συμμετοχή μου στη σειρά Άγριες Μέλισσες αποτελεί ένα υπέροχο ταξίδι που μεταφέρει επί της ουσίας την καλλιτεχνική μου παρουσία από το θέατρο και στην τηλεόραση. Θέλω να πιστεύω πως όλα στη ζωή γίνονται χωρίς άγχος και όταν είσαι έτοιμος να πεις κάτι ουσιαστικό, εκτός από το να προβάλλεις μόνο το “εγώ” σου.

Λένε ακόμη πως εν αρχή ήν ο Λόγος και δεν έχουν άδικο όσοι το υποστηρίζουν.  Κατ’ αυτόν τον τρόπο θέλω να αναφέρω σε αυτή την ανάρτηση πως την ευθύνη όσων ενσαρκώνουμε μπροστά στο φακό την έχουν δύο άνθρωποι με τους συνεργάτες τους.  Η Μελίνα Τσαμπάνη και ο Πέτρος Καλκόβαλης. Το σενάριο που υπογράφουν για τρίτη επιτυχημένη σεζόν, τολμά να μιλήσει για δύσκολες εποχές που εύκολα θέλουμε να τις παραβλέπουμε. Η βία ανθρώπου σε άνθρωπο δεν είναι μια ιστορική παρελθοντική υπόθεση. Το θέαμα εκπαιδεύει το συναίσθημα και τη λογική του θεατή -και αυτό είναι σπουδαίο. Τα πρώτα συγχαρητήρια είναι δικά τους και ο καθένας μας φέρει το μερίδιο τιμής από την συμμετοχή του σε αυτόν τον κυκλικό χορό της δημιουργίας.

Μεγάλη χαρά για μένα ήταν το αντάμωμα εξαίρετων ηθοποιών και επαγγελματιών συντελεστών σε αυτήν την συμμετοχή μου.  Για ποιόν να μιλήσω πρώτα;  Τον εξαίρετο "κακό" Γαϊτάνη μας, τον Ευθύμη Μπαλαγιάννη; Τον κοσμοαγάπητο συγγραφέα και σπουδαίο ηθοποιό Γιώργο Ηλιόπουλο; Τον ταλαντούχο συνθέτη και ηθοποιό στη σειρά Αλέξανδρο Σιδηρόπουλο ή τον Γιάννη Βασιλώττο που με γοήτευσε με το ήθος και το ταλέντο του; Σκόπιμα άφησα στο τέλος τον Δημήτρη Γκοτσόπουλο, τον Λάμπρο της σειράς που όλοι αγαπούν.  Για τον Δημήτρη δεν έχω λόγια να πω. Η συνεργατικότητά του, η τελειομανία του για να φτιάξουμε το «μαζί» μπροστά στην κάμερα με έχει γοητεύσει και με χαροποιεί, γιατί συνεχίζουν τη σπουδαιότητα των παλαιών ηθοποιών οι νέοι με αξίες. 

 

 


Βέβαια έργο χωρίς μαέστρο δεν γίνεται να παιχτεί σε κανένα μουσικό σύνολο αλλά και σε κάθε συλλογική τέχνη. Έτσι ο Λευτέρης Χαρίτος έχει στα χέρια του τη σκηνοθετική μπαγκέτα στις Άγριες Μέλισσες και μέσα από τους άξιους συνεργάτες του συντονίζει πέρα από όλα τα άλλα και το συναίσθημα που φτάνει στις οθόνες των θεατών.  

Δεν θα ξεχάσω να αναφέρω πως ο χώρος που επιλέχτηκε να γίνουν τα γυρίσματα του στρατοπέδου εξορίας στην Λέρο, είναι ένα κατόρθωμα του Αντώνη Χαλκιά και των συνεργατών του. Κράτησαν στοιχεία φθαρμένα από τον χρόνο σε ένα εργοστάσιο οινοποιίας του περασμένου αιώνα και προσθέτοντας εικαστικές παρεμβάσεις, έδωσαν την αίσθηση εκείνης της εποχής.  Όταν παίζουμε ακουμπώντας την ιστορία της πέτρας μιας βιομηχανικής επανάστασης που απέτυχε στη χώρα μας, είναι βοήθεια την ώρα που  αναπαριστούμε την παρακμή εκείνου αλλά και όλων των καθεστώτων που μετέρχονται την βία για να «πείσουν» τους υπηκόους τους για τις δικές τους αλήθειες.

Τέλος θα πω ότι στην αρχαία Αθήνα τα χορηγικά μνημεία χτίζονταν για να παραμείνει η τιμή της νίκης του επιχειρηματία που πλήρωσε την παραγωγή της τέχνης. Ο τελευταίος μα και πριν από τον συγγραφέα είναι ο παραγωγός που αγαπά και οραματίζεται την επιτυχία ενός μύθου.  Εδώ θα ήθελα να αναφέρω χωρίς να το αναλύσω, πως είναι καιρός να προχωρήσουμε σε εξωστρέφεια των παραγωγών στις διεθνείς αγορές. Έχουμε τα πάντα, αυτό που μας λείπει μόνο είναι η εμπιστοσύνη στο τόλμημα και η επικέντρωση του “λόγου” μας σε παγκόσμιες και πανανθρώπινες αρχές με λιγότερη γκρίνια και ηττοπαθή αυτοσαρκασμό για όσα μας συμβαίνουν. Από εμάς περιμένουν πολλοί λαοί γιατί αναγέννηση χωρίς δωρικό λόγο δεν γίνεται.  Μπορεί να μη γνωρίζουμε τον Λευκάδιο Χερν στην Ελλάδα, αλλά τον έχουν εθνικό ποιητή οι Ιάπωνες και εκτιμούν αυτά που εμείς δεν διδάσκουμε στα σχολεία μας, που επί της ουσίας παράγουν την επόμενη γενιά που θα αποτελείται μόνο από καταναλωτές χωρίς στοιχειώδη επίγνωση των πράξεών τους.

 


Πιστεύω στην εξωστρέφεια της Ελληνικής Τέχνης και θα τη στηρίζω είτε είναι προϊόν του δικού μας δίδυμου συγγραφής, δηλαδή της Ντίνας Λαψάτη και εμού, είτε πρόκειται για γραφή άλλων σπουδαίων δημιουργών της ελληνικής γλώσσας.

Κλείνοντας θα πω ότι στην τέχνη που υπηρετώ, έχω τη διαστροφή να θαυμάζω και να αγαπώ όλους τους συναδέλφους ηθοποιούς, γιατί μέσα από την κάθε μία προσωπικότητα βλέπω στοιχεία που ταιριάζουν σε ρόλους που έχουμε γράψει ή φανταζόμαστε για όσες γραφές είναι ακόμα στο σκαρίφημα των ιδεών.

Παίζω θέατρο και τηλεόραση από αγάπη και μπορώ να εκτιμώ τις καλές γραφές των ελλήνων συγγραφέων στηρίζοντάς τες, γιατί ξέρω πως αν είναι να σηκωθούμε λίγο πιο ψηλά ως κοινωνία θα είναι μέσα από ένα διαφορετικό ήθος του πολιτισμού μας.

Αν είναι να σηκωθούμε από τον τοίχο στρατοπέδου που έχουν- και έχουμε- σηκώσει γύρω από την κοινωνία μας, θα πρέπει ο ένας να βοηθήσει τον άλλον και όχι να πατήσει επάνω του.

Κ.Ζ

ΚΑΡΑΪΣΚΑΚΗΣ Ο ΠΑΡΕΞΗΓΗΜΕΝΟΣ ΗΡΩΑΣ

 

Μεγάλη τιμή ήταν για μένα η συμμετοχή μου σε ένα τεκμηριωμένο ιστορικά θεατρικό έργο που παρουσιάζει την ζωή του Γεώργιου Καραϊσκάκη μέσα στην περιρρέουσα ατμόσφαιρα της εποχής του. Συμπτωματικά είναι η εποχή που κι εγώ μελέτησα γράφοντας το βιβλίο Αθιβολή και την ίδια εποχή που θα περιοδεύει το έργο στην Ελλάδα το καλοκαίρι του 2021, ολοκληρώνεται η τηλεοπτική γραφή της σειράς Αθιβολή από την Κωνσταντίνα Λαψάτη.
Τα πάντα έχουν μια συγχρονικότητα στη ζωή που είναι αξιοθαύμαστη.

 


Σε αυτό το έργο που παίζω λοιπόν, δεν υπάρχουν κραυγές, αλλά πληροφορίες για ανθρώπους που χάραξαν με μελανά σημεία αλλά και με λαμπρές πράξεις τον αέναο αγώνα του ανθρώπου προς την ελευθερία.
Πολλές φορές σκέφτομαι πως ο Ελληνισμός πέρα από την θλιβερή εμπορική εξαργύρωση της ιστορίας του, είναι μια έννοια που δεν μπορεί κάποιος να την επικαλεστεί ως φυλετικό προσδιορισμό. Ο Ελληνισμός ως ήθος του λόγου που τον γέννησε, είναι η διαδικασία εκπαίδευσης των λαών προς κατανόηση της πανανθρώπινης τραγικής μοίρας.
 
 
Συγγραφή έργου:  Γιάννης Κωσταράς
Σκηνοθεσία:  Μάνος Αντωνίου
Παίζουν: Κώστας Αρζόγλου, Μάνος Αντωνίου, Ιωάννα Πηλιχού, Φιλίτσα Καλογεράκου, Μάκης Αρβανιτάκης, Γιάννης Κωσταράς, Κωνσταντίνος Μπάζας, Κώστας Σπυρόπουλος, Κώστας Ζωγραφόπουλος, Ιορδάνης Καλέσης, Ηλίας Μενάγιερ και Θανάσης Σκόπας.

Συντελεστές παράστασης 
 
Βοηθός σκηνοθέτη:  Θανάσης Σκόπας
Μουσική:  Ζωή Τηγανούρια
Χορογράφος: Μίκα Στεφανάκη
Σκηνικά: Marcelo
Κοστούμια: Μάγδα Καλέμη
Επικοινωνία: Ράνια Παπαδοπούλου
Παραγωγή: Creatists


Η συγγραφή παραινεί ή παρεμβαίνει στον πόλεμο κατά της δυστυχίας;

 

 

Το ερώτημα του τίτλου δεν το είχα απαντήσει μέχρι την ημέρα που γνώρισα τον φιλανθρωπικό οργανισμό “Σκοπός Ζωής” μέσα από τις καταστατικές αρχές του.

Ενημερωθείτε για περισσότερα πατώντας στην εικόνα

Πράγματι ο φιλανθρωπικός οργανισμός εμπλέκει σε μια σχέση ηθικού και υλικού οφέλους τους συγγραφείς, τους συνανθρώπους μας που δοκιμάζονται, αλλά και τους δωρητές που θέλουν να προσφέρουν τόσο στην εξάπλωση της αξιόλογης γραφής όσο και στην καταπολέμηση της ανθρώπινης δυστυχίας.

Η σύλληψη λειτουργίας του οργανισμού είναι απλή και γι’ αυτό κρίνω πως είναι σπουδαία. Έτσι ο “Σκοπός Ζωής” βοηθά δημιουργούς που διαθέτουν έγκριτο έργο, εξασφαλίζοντάς τους τα υλικά μέσα, ώστε να εκφραστούν διαδίδοντας έτσι το έργο τους. Παράλληλα, διαθέτοντας οι υπηρεσίες του “Σκοπός Ζωής” τις δημιουργίες τους εξασφαλίζουν από τα έσοδα την βοήθεια προς ευπαθείς ομάδες συνανθρώπων μας, ώστε να συνεχίζουν κι αυτοί να ονειρεύονται με αξιοπρέπεια. Αντίστοιχα ο δωρητής που θα δώσει τα χρήματά του, προσφέρει τόσο στην διάδοση των δημιουργημάτων όσο και στην ανακούφιση των ανθρώπων που δοκιμάζουν οριακές στιγμές στην επιβίωσή τους. Για αυτήν την δωρεά του, παίρνει ως δώρο το δημιούργημα των ανθρώπων του πολιτισμού, το οποίο επιλέγει και το θεωρεί σημαντικό και ενδιαφέρον για την ζωή του. Αυτή η λειτουργία του “Σκοπός Ζωής” είναι μια πράξη ανταπόδοσης που τιμά τον δωρητή. Παράλληλα εκπαιδεύει την συλλογική  συνείδηση, ώστε η  προώθηση πνευματικών και υλικών δημιουργημάτων να επιλέγεται ως αξία και όχι ως άκριτη υποχρέωση μιας καλής πράξης με ανάλογα νοούμενο ηθικό πρόσημο. 

 

  Σκοπός Ζωής 

Tsamadou 38, Peiraus, Greece

    Tel  2130 443768

    Website www.skoposzois.gr

    E-mail  info@skoposzois.gr